fbpx
Zdrowie Psychiczne

Jak zachować równowagę w obliczu atakujących nas fake newsów?

Fot. Andrea Piacquadio

Każdego dnia nasz mózg odbiera mnóstwo informacji. Docierają one za pośrednictwem naszych zmysłów i pozwalają nam orientować się w otaczającej rzeczywistości oraz odpowiednio ukierunkowywać nasze reakcje i działania. 

Żyjemy jednak w świecie, w którym zewsząd jesteśmy bombardowani informacjami. Musimy na bieżąco dokonywać ich selekcji i przydatności do funkcjonowania. Informacja może być niestety nośnikiem fałszywego przekazu. 

Fake newsy to wiadomości nieprawdziwe, mogące nie mieć nic wspólnego z rzeczywistością, lub częściowo nieprawdziwe, często mające charakter sensacyjny. Są publikowane w mediach z intencją wprowadzenia w błąd odbiorców dla osiągnięcia korzyści różnego rodzaju: finansowych, politycznych, ideologicznych czy prestiżowych. Mogą być także tworzone i rozpowszechniane w celu zwrócenia na siebie uwagi lub chęci uzyskania rozgłosu. 

Z fake newsami można spotkać się zarówno w mediach tradycyjnych, jak i w mediach społecznościowych, a także na portalach internetowych. W celu przyciągnięcia uwagi odbiorcy często stosowane są chwytliwe nagłówki. Wystarczy zatem jedno kliknięcie i, poszukując informacji, możemy wpaść w pułapkę dezinformacji. Upubliczniając z kolei treści niemające pokrycia w rzeczywistości, sami narażamy się na krytykę i nieprzychylne komentarze. 

Jak zatem zachować równowagę i ochronić się przed atakującymi nas fake newsami? W jaki sposób filtrować wiadomości prawdziwe z potoku zmyślonych? Oto kilka przydatnych wskazówek:

  • Sprawdź wiarygodność nadawcy – kim jest osoba podająca wiadomość? Czy jest to znany autor, który wcześniej publikował, a jego przekaz nie budził zastrzeżeń? 
  • Sprawdź wiarygodność źródła – czy strona internetowa zamieszczająca informację jest wiarygodna? Czy zawiera dane kontaktowe lub adresowe, pozwalające na jej weryfikację?
  • Sprawdź wiarygodność przekazu – upewnij się, czy informacja nie jest żartem lub satyrą, zasięgnij opinii ekspertów.
  • Sprawdź datę i kontekst wiadomości – informacje mogą być sprzed paru miesięcy lub lat.
  • Czytaj dokładnie całą treść artykułu, nie tylko nagłówki.
Iwona Pieniążek

Iwona Pieniążek

Absolwentka psychologii Wydziału Filozoficznego UJ. Specjalista psychologii klinicznej, certyfikowany psychoonkolog, psychoterapeuta w trakcie certyfikacji, od lat związana zawodowo z wsparciem psychologicznym w sytuacji kryzysu zdrowia i choroby. Autorka wielu prac i szkoleń dla studentów i zespołów medycznych.